← Powrót do wszystkich źródeł

Lubgens to społeczność niezależnych genealogów Lubelszczyzny, działająca w dwóch ściśle powiązanych miejscach: na forum dyskusyjnym (lubgens.eu), gdzie użytkownicy konsultują odczyty, dzielą się wiedzą o parafiach i historii regionu, oraz w osobnej bazie wyszukiwania indeksów metrykalnych pod adresem regestry.lubgens.eu, która stanowi praktyczny rdzeń projektu. Baza jest aktywnie rozwijana — na jej stronie aktualności pojawiają się na bieżąco informacje o nowo zaindeksowanych księgach, wraz z sygnaturami zespołów archiwalnych (np. Archiwum Państwowego w Lublinie).

Warto odróżnić Lubgens od Lubelskiego Towarzystwa Genealogicznego (LTG, ltg.pl) — to dwie osobne organizacje działające na rzecz genealogii tego samego regionu i prowadzące własne, niezależne projekty (LTG rozwija m.in. własną Lubelską Bazę Uczniów oraz bazę poborowych armii carskiej).

Jak działa i co można znaleźć

Rdzeniem projektu jest stale aktualizowana baza indeksów metrykalnych z obszaru dawniej rozumianej Lubelszczyzny: od parafii Lubelszczyzny właściwej, przez Ziemię Chełmską, po południowe Podlasie i części Mazowsza. Indeksy obejmują nie tylko akta parafii rzymskokatolickich, ale też np. akta stanu cywilnego parafii prawosławnych, i zawierają — poza danymi podstawowymi — dodatkowe informacje, takie jak wiek, zawód, numery domów, świadkowie i dane o pochodzeniu nowożeńców.

Baza indeksów ma własną, zaawansowaną wyszukiwarkę wpisów: można zawęzić wyszukiwanie do urodzeń, małżeństw, zgonów lub uwag, wybrać konkretną parafię z listy (domyślnie przeszukiwane są wszystkie), wpisać nazwisko, imię i zakres lat, a wyniki posortować według parafii, nazwiska lub roku. Domyślny tryb wyszukiwania dopasowuje początek wyrazu, co warto mieć na uwadze przy nietypowej pisowni nazwiska. Poza samą wyszukiwarką strona udostępnia też alfabetyczny spis parafii w panelu bocznym — można więc przeglądać zasób bez znajomości konkretnego nazwiska, oraz osobne podstrony: „Nasze Forum” (link do forum dyskusyjnego), „Pomocnik” (pomoc dla użytkowników bazy), a także „Indeksacja — instrukcje” i „Indeksacja — wzory do pobrania” dla wolontariuszy chcących dołączyć do indeksowania.

Forum (lubgens.eu) stanowi przestrzeń kontaktu z innymi badaczami — można tam znaleźć wątki dotyczące konkretnych parafii, rodzin i problemów badawczych, a indeksację nadzorują moderatorzy dbający o poprawki i jakość danych. Baza jest aktywnie rozwijana — strona publikuje comiesięczny wykaz nowości („Nowości w bazie — [miesiąc, rok]”), a projekt utrzymuje się z dobrowolnych wpłat.

W projekcie można znaleźć:

• indeksy urodzeń, małżeństw i zgonów z setek parafii i urzędów stanu cywilnego regionu (różnych wyznań),
• dane dodatkowe: numery domów, świadkowie, stan cywilny, zawód, wiek,
• powiązania rodzinne i społeczne widoczne dzięki świadkom i powtarzającym się adresom,
• alfabetyczny spis parafii objętych indeksacją, przydatny do przeglądania bez znajomości konkretnego nazwiska,
• forum dyskusyjne z wątkami dotyczącymi parafii, nazwisk, odczytów oraz metod badawczych,
• instrukcje i wzory dla osób chcących samodzielnie włączyć się w indeksację.

Dla kogo?

Ten zasób może być szczególnie przydatny dla osób, które:

• badają rodziny z Lubelszczyzny, Chełmszczyzny, południowego Podlasia i pogranicza mazowieckiego,
• chcą szybko przeszukać indeksy metryk bez przeglądania skanów,
• poszukują wsparcia społeczności genealogicznej i konsultacji,
• chcą poznać lokalne parafie, ich historię, zakresy ksiąg i zmiany administracyjne,
• pracują nad rekonstrukcją całych rodzin i analizą świadków oraz numerów domów.

Wskazówki eksperckie

• Zawsze sprawdzaj kilka wariantów nazwiska. Na Lubelszczyźnie często funkcjonowały formy polskie, ruskie i zrusyfikowane.
• Numery domów są szczególnie cenne. W wielu wsiach utrzymywały się przez dziesięciolecia i pozwalają bezbłędnie łączyć osoby między aktami.
• Analizuj świadków i chrzestnych. To najszybszy sposób na wykrycie krewnych i sąsiednich rodzin.
• Forum jest dobrym miejscem, by dopytać o kontekst parafii — np. o zmiany granic, podziały dekanatów, stare nazwy miejscowości.
• Jeśli indeks sugeruje pochodzenie spoza parafii, sprawdź na forum wątki dotyczące sąsiednich miejscowości. Migracje w regionie były częste i kierunkowe.
• Po odnalezieniu indeksu zawsze weryfikuj skan. Indeks jest drogowskazem, ale pełne akty ukazują kluczowe niuanse: świadków, adresy, dopiski, błędne zapisy.
• Region ma zróżnicowanie wyznaniowe. Poza parafiami rzymskokatolickimi baza obejmuje też akta parafii prawosławnych — warto to uwzględnić przy badaniu rodzin z pogranicza kulturowego.
• Jeśli nie znasz dokładnej parafii, przeglądaj alfabetyczny spis w panelu bocznym. To szybszy sposób na rozeznanie się w zasobie niż zgadywanie nazwy w wyszukiwarce.
• Domyślny tryb wyszukiwania dopasowuje początek wyrazu. Jeśli nie widzisz wyników, spróbuj wpisać tylko pierwsze litery nazwiska zamiast pełnej, nietypowej pisowni.
• Sprawdź stronę „Pomocnik”, jeśli coś jest niejasne w obsłudze wyszukiwarki. To materiał pomocniczy przygotowany bezpośrednio przez administratorów bazy.
• Zajrzyj do „Indeksacja — instrukcje” i „Indeksacja — wzory do pobrania”, jeśli chcesz sam dołożyć się do projektu. Baza rozwija się dzięki pracy wolontariuszy, a te strony pokazują, jak zacząć.