← Powrót do wszystkich źródeł

Wyszukiwarka Archiwalnych Dowodów Tożsamości (WADT)

WADT logo

WADT powstał z myślą o dokumentach, które inne bazy genealogiczne zwykle pomijają: paszportach, dowodach osobistych, wnioskach o wydanie dokumentów, prawach jazdy, kartach repatriacyjnych, świadectwach szkolnych oraz dokumentach okupacyjnych typu Kennkarte czy Ausweis. Projekt skupia się konkretnie na zasobach, które mogą zawierać fotografię poszukiwanej osoby — to, co odróżnia go od typowych indeksów metrykalnych.

Sama wyszukiwarka nie przechowuje skanów. Indeksuje dokumenty i wskazuje, gdzie faktycznie się znajdują (najczęściej w czytelniach archiwów państwowych) oraz czy dołączona jest do nich fotografia. Prowadzi ją jedna osoba — Sandra Szeląg — a rozwój bazy opiera się w całości na wolontariacie: zarówno ze strony administratorki, jak i osób, które indeksują konkretne zespoły archiwalne). Utrzymanie strony finansuje administratorka samodzielnie, z możliwością dobrowolnego wsparcia przez społeczność.

Dostęp do wyszukiwarki jest bezpłatny.

Dla kogo?

  • dla osób szukających fotografii przodka, gdy same metryki jej nie zawierają
  • dla osób próbujących ustalić, czy w archiwum państwowym zachowała się tzw. koperta dowodowa przodka i jak o nią wnioskować
  • dla osób badających przodków, którzy mogli posiadać dokumenty tożsamości z okresu międzywojennego lub okupacji — paszporty, kenkarty, ausweisy, karty repatriacyjne, świadectwa szkolne
  • dla wolontariuszy, którzy już skanują zbiory w czytelniach archiwów państwowych i zastanawiają się, czy rozszerzyć swoją pracę o dokumenty z fotografiami

Co można znaleźć?

  • indeksy (nie same skany) dokumentów tożsamości: paszportów, dowodów osobistych, wniosków o wydanie dokumentów, praw jazdy, kart repatriacyjnych, świadectw szkolnych, dokumentów okupacyjnych (Kennkarte, Ausweis)
  • odnośniki do miejsca, w którym dany dokument jest faktycznie przechowywany lub opublikowany (najczęściej czytelnia archiwum państwowego)
  • informację, czy do danego indeksu dołączona jest fotografia osoby
  • materiały pomocnicze do pobrania w dziale „Poradniki i Materiały” — m.in. instrukcję, jak wnioskować do archiwum państwowego o kopertę dowodową, wzory wniosków, informacje o e-doręczeniach oraz spis zasobu już zindeksowanego do WADT

Zakres geograficzny pokrycia zależy od tego, którzy wolontariusze i z jakich archiwów akurat indeksują — to realne ograniczenie zasobu, nie jego wada, ale warto je mieć na uwadze (patrz niżej, „Zasięg geograficzny”).

Wskazówki eksperckie

  • Nie oczekuj, że sama wyszukiwarka pokaże skan dokumentu — to indeks wskazujący, gdzie dany dokument się znajduje. Kolejny krok to zwykle kontakt z właściwym archiwum.
  • Jeśli w indeksie znajdziesz interesujący dokument, sprawdź dział „Poradniki i Materiały” — zawiera konkretne instrukcje i wzory wniosków do archiwów państwowych o udostępnienie koperty dowodowej, co realnie przyspiesza kolejny krok badań.
  • Baza rośnie nieregularnie, w miarę pracy wolontariuszy nad kolejnymi zespołami archiwalnymi — warto wracać do wyszukiwarki co jakiś czas, nawet jeśli dziś nic nie znajdziesz.
  • Jeśli sam skanujesz zbiory archiwalne w ramach wolontariatu i natrafiasz na dokumenty z fotografiami, WADT ma osobną ścieżkę zgłaszania takich zasobów (strona „Indeksujmy razem”) — może to być naturalne rozszerzenie już prowadzonej pracy.

Zasięg geograficzny

Ogólnopolski — Rekomendacja: potraktować jako zasięg deklarowany projektu, nie potwierdzone równomierne pokrycie. Widziałam tylko jeden konkretny, potwierdzony przykład zaindeksowanego zespołu (Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim, paszporty z 1924 r.) oraz miniaturę mapy zindeksowanych miejscowości na profilu Facebook WADT, pokazującą punkty rozproszone po dużej części Polski, skoncentrowane silniej w centralnej i południowej części kraju — mapa była zbyt mała, żebym mogła odczytać z niej coś więcej niż ogólne wrażenie. To realne ograniczenie crowdsourcingowego modelu: pokrycie zależy od tego, gdzie akurat działają wolontariusze, nie od z góry ustalonego planu.

Historyczne ziemie i krainy

Nie dotyczy — zasób nie jest przypisany do jednej krainy historycznej, obejmuje materiały z różnych archiwów państwowych w całej Polsce.