← Powrót do wszystkich źródeł

Księgi meldunkowe Łowicza


Baza to wyszukiwarka osobowa oparta na indeksach do ponad 1000 ksiąg meldunkowych budynków mieszkalnych Łowicza, obejmujących ulice od litery A (Arkadyjska) do Ż (Żabia) — czyli praktycznie całe miasto. Same księgi meldunkowe stanowią fragment większego zespołu archiwalnego „Akta miasta Łowicza” (sygn. 3346–4649), na który składają się dokumenty z lat 1783–1950 przechowywane w zasobie Archiwum Państwowego w Warszawie Sekcji w Łowiczu.

Baza jest otwarta i systematycznie uzupełniana nowymi wpisami.

Jak działa i co można znaleźć

Wystarczy wpisać nazwisko lub jego fragment — wyszukiwarka zwraca listę wyników wraz z sygnaturą archiwalną księgi meldunkowej, w której dana osoba występuje. To jednak tylko punkt wyjścia: żeby poznać szczegóły — nazwę ulicy, numer domu, okres zameldowania — trzeba złożyć podanie do Archiwum Państwowego w Warszawie Sekcji w Łowiczu (pocztą na adres ul. 3 Maja 1, 99-400 Łowicz, lub e-mailem na apw.lowicz@warszawa.ap.gov.pl).

Księgi meldunkowe z lat 1920–1950 dają przekrój społeczny i zawodowy Łowicza z tego okresu: artyści, urzędnicy, nauczyciele, oficerowie stacjonującego w mieście 10 pułku piechoty, kupcy i rzemieślnicy. Znajdziemy w nich też osoby różnych wyznań, w tym liczącą kilka tysięcy ludność żydowską, którą w marcu 1941 r. deportowano do getta warszawskiego, a obok stałych mieszkańców — uchodźców, m.in. warszawiaków wypędzonych ze swoich domów po powstaniu 1944 r.

Warto pamiętać, że wpisów do ksiąg dokonywali sami lokatorzy, z których część słabo posługiwała się pismem — pisownia niektórych nazwisk bywa więc błędna lub zniekształcona.

Dla kogo?

Ten zasób może być szczególnie przydatny dla osób, które:

  • badają rodziny związane konkretnie z miastem Łowiczem (nie całym powiatem łowickim),
  • chcą przed zamówieniem kwerendy szybko sprawdzić, czy nazwisko przodka w ogóle figuruje w księgach meldunkowych,
  • szukają danych uzupełniających metryki — adresu, składu rodziny, okresu zamieszkania, ewentualnej migracji,
  • badają losy żydowskich mieszkańców Łowicza w okresie okupacji,
  • szukają śladów warszawiaków, którzy trafili do Łowicza jako uchodźcy po powstaniu warszawskim 1944 r.

Wskazówki eksperckie

  • Wynik z wyszukiwarki to sygnatura, nie gotowa odpowiedź. Żeby poznać adres, numer domu czy okres zameldowania, trzeba złożyć osobne podanie do Sekcji w Łowiczu — sama wyszukiwarka służy do wstępnego sprawdzenia, czy w ogóle warto pytać dalej.
  • To baza tylko dla miasta Łowicza, nie całego regionu łowickiego. Do badań okolicznych parafii i miejscowości potrzebne będą inne źródła.
  • Licz się z błędami w pisowni nazwisk. Wpisów dokonywali sami mieszkańcy, więc warto sprawdzać też warianty fonetyczne i zniekształcone formy nazwiska.
  • Baza jest stale rozbudowywana — jeśli nazwiska nie ma dzisiaj, warto sprawdzić ponownie po pewnym czasie.
  • To nie są metryki. Księgi meldunkowe to ewidencja administracyjna, a nie akta stanu cywilnego — dobrze sprawdzają się jako uzupełnienie metryk, pokazując adresy i skład rodziny między kolejnymi zdarzeniami metrykalnymi, a nie jako ich zamiennik.